تارخ انتشار: یکشنبه ۱۸ مرداد ۱۳۹۴ - ۰۹:۲۹
کد خبر : 98470
چاپ خبر

هدف بانک مرکزی از گران کردن دلار دولتی چیست؟

طبیعی است با ادامه روند گرانی دلار توسط بانک مرکزی علاوه بر گران شدن کالاهای وارداتی، تولیدکنندگان داخلی نیز به دلیل بالا رفتن هزینه تمام‌شده مواد اولیه وارداتی، بهانه ای برای افزایش قیمت محصولات خود پیدا کنند

گروه اقتصادی«کمال مهر»؛ تک نرخی کردن ارز یا به زبان ساده یکسان کردن قیمت دلار دولتی و دلار بازار آزاد، یکی از وعده‌های دولت از ابتدای شروع به کار آن بوده است.

با توجه به تبعات اجتناب‌ناپذیر دونرخی بودن ارز در ایجاد رانت و مفاسد اقتصادی، یکسان‌سازی نرخ ارز از بدیهیات مدیریت پولی کشور است و به همین دلیل دولت‌های اخیر همواره به دنبال تحقق این هدف بودند تا این که حدودا یک دهه پیش ارز تک‌نرخی شد.

با این حال، از اواخر دولت دهم به دنبال تشدید تحریم‌های ارزی و بانکی علیه کشورمان و سوءمدیریت بانک مرکزی، مجددا ارز چندنرخی به عرصه اقتصادی کشور بازگشت.

گران کردن دلار با نام تک‌نرخی شدن ارزطهماسب مظاهری رئیس‌کل اسبق بانک مرکزی با اشاره به چند نرخی شدن ارز در دولت دهم گفته است: «چند کار بزرگ و اساسی در این دولت بی‌اثر شد و زحمات با اتخاذ رویکردهای اشتباه بر باد رفت. یکی از این کارهای بزرگ «ارز تک‌نرخی» بود؛ دستاوردی که با آن همه زحمت حاصل شد. طبیعتا به دلیل شرایط دشوار جنگ، ارز در ایران چند نرخی شد. این هم عادی بود. هر کشور درگیر جنگ با ارز چند نرخی روبه‌رو است….

ایران هم در زمان جنگ ۴٠ نرخ مختلف ارز داشت. از هفت تومان بود تا ١٣٠ تومان. ارز پزشکی و خدماتی، صادراتی و…  در دولت آقای هاشمی تک نرخی شدن ارز مدنظر قرار گرفت که به دلیل برخی اشتباهات سال ٧۴ عملیات متوقف شد و زمان آقای خاتمی بالاخره ارز تک نرخی شد.

در آن دوره حساب ذخیره تعهدات ارزی راه ‌انداختیم و در آن مقطع تا ٣۶٠٠ میلیارد تومان هم برایش هزینه کردیم تا نظام تک نرخی بتواند حاکم شود اما دولت آقای احمدی‌نژاد به بدترین شکل ارز را چند نرخی کرد. هنوز عواقب آن تصمیمات قابل مشاهده است.

درست است که ارز چندنرخی کلا فساد می‌آورد و امضای طلایی و… اما به هر روی نهاد ناظری بود که در تخصیص دقت کند. می‌دانستیم گندم و روغن و… با ارز ارزان‌تر می‌آید و با قیمت پایین‌تر به مصرف‌کننده می‌رسد اما در دوره آقای احمدی‌نژاد نظام چندنرخی بدون کنترل ایجاد شد من حتی شنیدم کشتی را با کالا می‌آوردند همان جا سندها را تغییر می‌دادند و دوباره برمی‌گرداندند.

بالاخره اینکه معلوم نبود نهاد ناظر این ارز چندنرخی کجاست، نتیجه این بود که کالا با ارز ارزان وارد می‌شد، اما قیمت نهایی با ارز آزاد به دست مصرف‌کننده می‌رسید و این حاشیه سود متعلق به وارد‌کننده بود. این نظام چندنرخی به ارث رسیده بدترین صدمات را در حوزه ارزی وارد کرد. فکر می‌کنم بخشی از خشکسالی پولی ایجاد شده در بانک‌ها نیز به همین مساله بر می‌گردد.»

* انتخاب گزینه سهل‌الوصول

در حالی که اخیرا رئیس‌کل بانک مرکزی از تحقق وعده تک‌نرخی شدن ارز طی پنج شش ماه پس از لغو تحریم‌های بانکی خبر داده، نگاهی به قیمت‌گذاری بانک مرکزی در نرخ ارز رسمی طی ماه‌های اخیر از حرکت چراغ‌ خاموش برای تک‌نرخی کردن ارز حکایت دارد.

واقعیت مهمی که در رویکرد بانک مرکزی در تک‌نرخی کردن ارز به چشم می‌خورد، افزایش نرخ دولتی دلار و رساندن آن به نرخ بازار آزاد است.

این در حالی است که انتظار درست و با تدبیر از تک‌نرخی کردن ارز، مدیریت بازار غیررسمی و کاهش تدریجی قیمت دلار در بازار آزاد و رساندن آن به نرخ دولتی است.

اما راهی که دولت برای تک‌نرخی کردن ارز در پیش گرفته، گران کردن دلار دولتی است. یعنی به جای آن که تلاش بانک مرکزی معطوف به کاهش نرخ دلار در بازار آزاد که بیش از ۳۳۰۰ تومان است شود، راه سهل و آسانِ گران کردن دلار دولتی در دستور کار قرار گرفته است.

گران کردن دلار با نام تک‌نرخی شدن ارز

به عبارت دیگر طی ماه‌های گذشته‌ بانک مرکزی افزایش چراغ خاموش نرخ ارز را در دستور کار قرار داده تا جایی که بنا بر آمار و ارقام اخیرا منتشر شده با رسیدن نرخ دلار رسمی به محدوده ۲۹۷۰ تومان، اکنون تنها فاصله نرخ ارز رسمی با بازار موازی ‌حدود ۳۲۰ تومان است.

این در حالی است که در مجموعه گزینه‌های همیشگی در مدیریت بازار ارز، ساده‌ترین گزینه گران کردن دلار دولتی است و چنین اقدامی نیاز به برنامه‌ریزی پیچیده‌ای ندارد و هر دولتی از احمدی‌نژاد تا روحانی قادر به گران کردن دلار است و هنر مدیریت مدبرانه، کاهش قیمت دلار در بازار آزاد و رساندن آن به نرخ دولتی است.

سایر رفتارهای دولت و بانک مرکزی در ۲ سال اخیر نیز نشان می‌دهد دولت به هیچ وجه راضی به ارزان شدن دلار (چه نرخ دولتی چه نرخ آزاد) نیست. طی این مدت چند بار که نرخ دلار در بازار غیررسمی در اثر سیگنال مثبت مذاکرات هسته‌ای به سمت ارزان شدن حرکت کرد و حتی یک بار به زیر ۳۰۰۰ تومان رسید، مسئولان بانک مرکزی فورا با موضع‌گیری‌های عامدانه خود مانع ارزان شدن دلار شدند.

مجموع رفتار دولت نشان می‌دهد تصمیم این دولت بر آن نیست که دلار از ۳۳۰۰ تومان پایین‌تر بیاید و از سوی دیگر تلاش دارد نرخ ارز دولتی را نیز به بالای سه هزار تومان برساند.

* تبعات گران شدن نرخ ارز رسمی

تلاش دولت و بانک مرکزی برای رساندن نرخ ارز رسمی به قیمت دلار در بازار آزاد، اثرات تورمی مستقیمی به دنبال دارد.

از ابتدای دولت تاکنون قیمت رسمی دلار (ارز مرجع) حدود ۵۰۰ تومان افزایش یافته است. افزایش نرخ ارز رسمی به معنای فروش ارز مورد نیاز برای واردات کالاها به قیمت بالاتر است.

طبیعی است وقتی بانک مرکزی دلار را به قیمت بالاتری به واردکنندگان می‌فروشد، واردکنندگان نیز به همان نسبت روی قیمت کالاهای وارداتی خود می‌کشند و در نتیجه، قیمت کالای نهایی که به دست مصرف‌کننده می‌رسد، افزایش می‌یابد.

گران کردن دلار با نام تک‌نرخی شدن ارز

از آنجا که ارز دولتی بیشتر برای واردات کالاهای اساسی، مواد اولیه و کالاهای سرمایه‌ای و واسطه‌ای تخصیص می‌یابد، طبیعی است علاوه بر گران شدن کالاهای اساسی وارداتی، تولیدکنندگان داخلی نیز به بهانه افزایش هزینه تمام‌شده مواد اولیه وارداتی، قیمت محصولات خود را افزایش دهند.

به عنوان مثال، یکی از ادله خودروسازان داخلی برای گران کردن محصولاتشان همین افزایش ارز دولتی است.

احمد نعمت‌بخش رئیس انجمن خودروسازان هم همواره به گران شدن دلار دولتی اشاره کرده و گفته است: دلیل درخواست خودروسازان برای افزایش قیمت محصولات خود افزایش هزینه‌ها در مقایسه با سال گذشته است. سال گذشته خودروسازان ارز مبادله‌ای ۲۵۴۰ تومان دریافت می‌کردند و امسال ارز ۲۹۶۰ تومان می‌گیرند که ۱۶ درصد افزایش یافته است.

پاسخی بگذارید »

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.

  • آخرین اخبار
  • فتوطنز/ آبستراکسیون شورای شهر کرج
    پیدا شدن حفره ای به سمت طبقات زیرین ساختمان پلاسکو
    عکس/ بوسه بر قرآن پیدا شده در پلاسکو
    تصاویر منتشرنشده از اولین شهید حادثه پلاسکو
    اتفاق عجیبی که منصوریان در فوتبال جهان رقم زد
    ابطحی: مالامیری از امارات با من تماس گرفت/ درخواست بدهکار فراری از بانک مرکزی برای انتشار اسناد وام ها
    عکس یادگاری کار دست نماینده رشت داد!
    از بالای نردبان گرفتار شدن همکارانم را دیدم / تلخ ترین لحظه +عکس
    خداحافظی ناگهانی بازیکن آبی پوش
    جواب آزمایش قبل از ازدواج راز سیاه دختر ۱۷ ساله را لو داد
    تن دادن زن ۴۶ ساله به خواسته مرد ایرانی برای سفر خارجی ۲ دخترش
    عکس هنری نرگس محمدی با چادر در حرم امام رضا (ع)
    کنسرت اروپایی خواننده زن با کشف حجاب +عکس
    اسرار جدید از اعدام «صدام» را لو دادند! + تصویر
    هنرپیشه ای که شوخی شوخی جان سپرد
    کدام بازیگران کارت اهدا عضو دارند؟
    هشدار «محله گل و بلبل ۲» درباره حضور کودکان در فضای مجازی
    قوچان‌نژاد: زیاد به فکر خودم نیستم/ دومین صعود پیاپی را خواهیم داشت
    اتحادیه فوتبال آفریقای جنوبی مذاکره با کی‌روش را تکذیب کرد
    نفرات حاضر در رقابت های جام جهانی کشتی معرفی شدند
    تمامی حقوق متعلق به وبسایت خبری تحلیلی کمال مهر بوده و هرگونه کپی برداری تنها با ذکر منبع مجاز خواهد بود.
    Powerd By: Kordaki.Net